|
Ustawa o samorządzie terytorialnym z 8 marca 1990
r. zezwala radom gmin i miast podejmować uchwały dotyczące ich
symboliki (herbu, chorągwi i pieczęci). Ani gmina Igołomia, ani
gmina Wawrzeńczyce nigdy w historii nie posiadała swojego herbu
gminnego. W odróżnieniu od zaboru austriackiego gdzie od reform
1867 roku praktycznie, każda gmina i wioska miały prawo do swoich
samorządowych symboli. W zaborze rosyjskim w użyciu był tylko
dwugłowy carski orzeł. Dopiero w ostatnich latach przed I wojną
światową zezwolono niektórym powiatom i gminom na używanie
własnych pieczęci. Napis na otoku był dwujęzyczny, a znak lub
godło niewiele miało wspólnego z tradycją polską (na ogół były to
kłosy zbóż, narzędzia rolnicze, zwierzęta domowe itp.). Po
odzyskaniu niepodległości przez Polskę w 1918 roku w zasadzie w
użyciu był tylko herb państwowy. Niektóre sołectwa i gminy używały
jeszcze carskich pieczęci, wycinając wcześniej rosyjskie litery.
W kancelariach niektórych majątków ziemskich
międzywojennej Polski, w tym w woj. kieleckim, do którego należały
ziemie gminy Igołomia - Wawrzeńczyce, w użyciu były herby rodowe
właścicieli. W gminie Igołomia – Wawrzeńczyce takiej pieczęci
używała administracja majątku Morstinów w Igołomi i Żydowie.
Jednak gmina to nie tylko jej siedziba Wawrzeńczyce, ale zbiór
kilkunastu podmiotów – sołectw. Mieszkańcy każdego nich powinni
utożsamiać się z gminnym herbem, flagą i pieczęcią. Symbole gminne
powinny łączyć mieszkańców, a nie dzielić. Projektując herb gminy
należało uwzględnić zarówno oczekiwania mieszkańców, podstawowe
kanony heraldyczno - weksylologiczne, jak i wyniki badań
archiwalno-historycznych.
W wyniku poszukiwań
archiwalno-historycznych dotyczących herbu ustalono:
1.
Zwierzyniecki klasztor Sióstr Norbertanek używał herbu: w polu
czerwonym, srebrny gryf w prawo. Jest to herb fundatora – Jaksy
Gryfity. Opisany herb jest odniesieniem do Pobiednika Wielkiego,
Pobiednika Małego i Zofipola (Igołomi Małej).
2.
Herbem Czewoja (Lzawa) pieczętował się fundator (z roku 1325)
kościoła w Igołomi Stanisław i Jan z Boturzyna. Herb: w polu
błękitnym dwie podkowy srebrne w pas czołem do siebie, między nimi
krzyż (miecz) srebrny.
3.
Herb Odrowąż był rodowym znakiem biskupa Iwo Odrowąża fundatora
kościoła w Wawrzeńczycach w roku 1223. W polu czerwonym srebrna
strzała na srebrnej zawiasie kotłowej rozwartej takaż rogacina w
słup. Herbem Odrowąż posługuje się również klasztor cystersów w
Mogile, którego fundatorem był również Iwo Odrowąż.
4.
Herb Korab był rodowym znakiem biskupa Zadzika z I poł. XVII
wieku, którego wizerunek znajduje się przy wejściu północnym w
Wawrzeńczycach. Herb w polu czerwonym złoty korab, z srebrną
kolumną i złotą koroną na niej.
5.
Kościół (i plebańska część Igołomi) jako beneficjum profesury
Akademii Krakowskiej (Uniwersytetu Jagiellońskiego), ściślej
kustodii św. Floriana z Kleparza, której beneficjentem był
każdorazowy rektor tejże Akademii, używała herbu Uniwersytetu
Jagiellońskiego; polu błękitnym dwa złote skrzyżowane berła i
takaż korona nad nimi.
6.
Właścicielkami Tropiszowa były siostry benedyktynki ze Staniątek.
Herbem klasztoru jest w polu błękitnymi srebrny gryf w prawo. Jest
to herb fundatora klasztoru – Jaksy Gryfity. Jako odniesienie do
wielowiekowego związku Tropiszowa z tym klasztorem.
7.
Herb Kapituły Krakowskiej: w polu błękitnym trzy korony złote w
rozstrój. Nawiązanie do wielowiekowej przynależności Wawrzeńczyc,
Wygnanowa i Żydowa do dóbr biskupich.
8.
W kościele w Wawrzeńczycach był w ołtarzu kaplicy śś. Kryspinów
(patrona cechu szewskiego) herb (prawdopodobnie miejski) pół
Gozdawy: w polu błękitnym pół lilii srebrnej. Jest to domniemany
herb miasta Wawrzeńczyce, ale z całą pewnością – cechu szewskiego
Wawrzeńczyc.
9.
Również w kościele w Wawrzeńczycach nad bocznym wejściem znajduje
się herb Nieczuja (z XV lub początku XVI wieku): w polu czerwonym
ostrzew złota z trzema sękami w prawo i dwoma w lewo. Wiadomo, że
herbem tym pieczętowali się Ślascy, przez pewien czas właściciele
Dobranowic, Poborowic i Rudna Górnego.
10. Po lewej stronie ołtarza kościoła w Wawrzeńczycach znajduje
się herb Nowina w polu błękitnym srebrna kotwa, nad nią złoty
krzyż.
11. Na chrzcielnicy w kościele w Igołomi znajduje się herb
Przyjaciel: w polu błękitnym, na złotej misie czerwone serce
przebite srebrną strzałą w prawo skos.
12. Zarówno Wodziccy, jak i Morstinowie gospodarze pałacu w
Igołomi używali herbu Leliwa: w polu błękitnym złoty półksiężyc
rogami do góry, nad nim złota sześciopromienna gwiazda.
13. Na terenie gminy w przeszłości mieli swoje rodowe gniazda
przedstawiciele rodu rycerskiego Stary Koń.
Rada Gminy w dniu 29. 01.2002r. podjęła uchwały w
sprawie przyjęcia herbu, flagi i pieczęci gminy
Igołomia-Wawrzeńczyce
Herb Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce
Tarcza późnogotycka typu hiszpańskiego. W błękitnym polu tarczy
dwa złote skrzyżowane berła, nad nimi pół lilii heraldycznej
srebrnej ze złotym pierścieniem. Błękitna barwa pola tarczy
nawiązuje do kościelnej własności większości miejscowości
wchodzących w skład Gminy a także barwę tarczy herbowej
Uniwersytetu Jagiellońskiego, którego niektórzy rektorzy i
profesorowie byli każdorazowo proboszczami, a tym samym
beneficjentami części Igołomi przez kilka stuleci. Wizerunek herbu
Uniwersytetu Jagiellońskiego znajduje się w kościele parafialnym w
Igołomi. Pół lilii (połowa herbu Gozdawa) występuje na pieczęciach
biskupich jako właścicieli Miasta Wawrzeńczyce. Godło to,
występowało na tarczy, którą był zdobiony ołtarz kaplicy cechowej
św. Kryspinów w kościele parafialnym Wawrzeńczyc. Kaplica i ołtarz
uległ zniszczeniu w wyniku ostrzału artyleryjskiego w czasie I
wojny światowej. Dokładny opis ołtarza i herbu znajduje się w
pracy ks. Jana Wiśniewskiego „Dekanat Miechowski”, Radom 1913.
Występujące w herbie barwy symbolizują: srebrny wolność i
niewinność, a złoty dostojeństwo, ciepło, światło i bogactwo tych
ziem.
Flaga Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce
Flagą jest prostokątny płat o proporcjach 5 : 8, dzielony w pas w
proporcjach 4 : 1,w barwach: żółtej i błękitnej; pośrodku
szerokiego pasa herb gminy. Występujące na fladze podstawowe barwy
wywodzą się od barw herbu gminnego. Błękit symbolizuje Matkę Bożą,
władzę duchowną (większość wiosek należała do biskupa krakowskiego
i zakonów: zwierzynieckich, norbertanek, staniąckich benedyktynek,
tynieckich i sieciechowskich benedyktynów oraz mogilskich
cystersów), a ponadto błękitne niebo nad Gminą
Igołomia-Wawrzeńczyce przywiązanie do wiary katolickiej, prawdy,
lojalności, wierności i stałości. Żółty symbolizuje Boski
Majestat, słońce, łany zbóż, a także wspaniałomyślność, życzliwość
i światło.
Pieczęć Gminy Igołomia - Wawrzeńczyce
Koło o średnicy 30-35 mm. W otoku napis „GMINA IGOŁOMIA –
WAWRZEŃCZYCE”, podstawy wyrazów „IGOŁOMIA-WAWRZEŃCZYCE” skierowane
do środka pieczęci.
W
środku pieczęci godło z herbu gminy. |
